[ « 131 » ] [ حالتى تركمان ] [ متوفى 1000 ق / 1592 م ] حالتى ديگر ، از شعراى عراق است . اسمش قاسم بيگ بوده ، اشعارش بىحالتى نيست . اين بيت را نيكو گفته : در صيدگاه غمزهء او تا به روز حشر * امّيد در ميانهء خون جوش مىزند

--> ( 131 ) . حالتى تركمان ، قاسم بيگ تهرانى ( رازى ) كه در سال 1000 قمرى درگذشته است . بيشتر اوقات انيس و جليس مسيّب خان تكلّو بود و پس از آن به هندوستان سفر كرد و در دكن ميان نظامشاه و عادلشاه و قطب شاه ، مصالحه برقرار نمود ، چنان‌كه به گفتهء ملك شاه حسين سيستانى ، يك روز هر سه نفر بر يك قاليچه نشستند . مؤلف خير البيان ، قاسم بيگ حالتى را با قاسم بيگ حكيم ( متوفى 977 ق ) كه در تاريخ فرشته ، مقالهء سوم ، روضهء سوم ( ص 120 ، 130 - 131 ) شرح‌حال وى آمده ، يكى دانسته است : خير البيان ، برگ 255 - 256 ؛ مجمع الخواص ، ص 109 - 110 ؛ تذكرهء حسينى ، ص 102 ؛ شمع انجمن ، ص 128 - 129 ؛ رياض الشعراء والهء داغستانى ، برگ 90 ؛ سلّم السموات ، مرقوم پنجم ، ص 72 - 73 ؛ قاموس الاعلام ، 2 / 1917 ؛ لغت‌نامهء دهخدا ، ذيل حالتى ، ص 159 ؛ تذكرهء روز روشن صبا ، ص 164 ؛ الذريعه ، 9 / 1 / 226 ؛ رياض الجنهء زنوزى ، روضهء پنجم ، قسم دوم ، برگ 818 - 819 ؛ نفائس المآثر كامى ، برگ 123 ؛ شهرآشوب در شعر فارسى ، گلچين معانى ، ص 44 - 45 ؛ دانشمندان آذربايجان تربيت ، ص 111 ؛ تذكرهء محمد شاهى ، بهمن ، رشتهء اول ، 83 ؛ تذكرهء سيزده شاعر تقى الدين كاشى ، شاعر يازدهم ؛ نتايج الافكار ، ص 183 - 184 ؛ آتشكدهء آذر ، ص 15 - 16 ؛ كاروان هند ، 2 / 1566 ؛ فرهنگ سخنوران ، 1 / 242 - 243 ؛ طبقات اكبرى ، 2 / 513 .